Protein Sentezi Nedir ve Nasıl Yapılır?
15 Mayıs 2024

Protein Sentezi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Protein Sentezi, Canlılar vücutlarına aldıkları büyük moleküllü protein barındıran besinler ile bu sentezi başlatırlar. Bu büyük proteinler parçalanırlar. Ufak parçalara ayrılan protein aminoasit olarak adlandırılır. Bu aminoasitler turgor basıncı ve osmoz ile hücre içine alınırlar ve bilindiği üzere Adenin nükleotitin karşısına timin, guanin nükleotitin karşısına stozin nükleotiti gelerek DNA şifresine göre yeniden dizilirler. Bunun yapılmasının sebebi ise proteinin vücuda uyum sağlamasıdır. Bu olayın genel ismine protein sentezi denir. Ayrıca proteinlerin sayısı ve DNA'daki nükleotitlerin sayıları birbiriyle orantılıdır. Hücrelerin genelinde toplam olarak yirmi çeşit aminoasit bulunmaktadır. Bu aminoasitlerin bir kısmı hücrenin sentezlemesi ile oluşurken bir kısmı ise dışarıdan alınır. Bunların genel ismi Temel Aminoasitlerdir. Örnek olarak Arginin, Histidin veya İzolisin verilebilir.

Proteinler, aminoasitlerin belirli kurallar çerçevesinde, belirli sıra ve dizilişe göre peptit bağlarıyla birleşerek meydana gelirler. Hücrelerde bu dizilişlerin anlamları vardır. Bunlara genetik şifre denir. Bu genetik şifreye ise işlev kazandıran yani anlam bulmasını sağlayan görevi ise RNA üstlenir.

Nasıl Gerçekleşir: TRNA (Taşıyıcı RNA), molekülleri, sitoplazmada (Hücre sıvısı) hücreye yeni alınmış serbest dolaşan aminoasitlere bağlayarak mRNA (Mesajcı RNA) bölümüne taşır. Ayrıca tRNA molekülünün, kodonlara (Dizili grup) uyan üçerli nükleotit gruplara ise antikodon denildiği unutulmamalıdır. Kodonlar ve Antikodonlar nükleotitlerin arasındaki zayıf hidrojen bağlarının kurulmasına, taşıyıcı RNA'ların belirli kurallar dahilinde dizilmesinde önemli etkenlerdir. Bu olayların tümü Ribozomda (Hücrenin enerji kaynağı) gerçekleşir.

Sentez İçin Aminoasitlerin Aktifleşmesi: Bilindiği üzere aminoasitler tRNA'ya bağlanarak taşınıyor. TRNA'ya bağlanabilmeleri için öncelikle aktif hale gelmeleri gerekmektedir. Bu olay için enerji olarak bildiğimiz ATP'den fosfat grubunun ayrılarak aminoasitlere bağlanması gerekir. Fosfatın aminoasitlere bağlanması için açil sentetaz enzimi hücrede bulunmalıdır. Aminoasitler aktifleştikten sonra tRNA'nın uygun olan ucuna bağlanarak işlemi başlatırlar. Bu aşamaları detaylandıracak olursak;
  • Transkripsiyon: Bir diğer adı da yazılma olarak bilinir. DNA organelinin yapısındaki dizilişten aktarılan genetik verilerin mRNA diline dönüştürülme işlemidir. Bu şekilde oluşan mRNA'daki genetik diziliş sitoplazmaya geçer. Ribozomlar yapısında bulundurduğu yardımcı elemanlar sayesinde oluşan bu diziye tutunurlar. Bu işlemlerin genel adı Transkripsiyondur.
  • Translasyon: Latince lisanına az çok yakın olanlar okuma anlamına geldiğini anlayacaklarını tahmin ediyorum. Bu aşama DNA'nın verdiği genetik şifreye göre hücredeki amino asitlerin belirli kurala göre dizilmesidir. Aminoasitlerin taşınmasında görev alan tRNA molekülleri, ribozomlara alt yardımcı birimleri üzerinden bağlanırlar. Bu olayda ise tRNA ve mRNA arasındaki zayıf hidrojen bağı görev üstlenir.
Bu şekilde ribozomlar mRNA ile taşınırken, mRNA da bulunan kodonlara uyacak antikodonları taşıyan tRNA molekülleri, bu kodonların dizilişine uygun olarak ribozomlara tutunmaya çalışırlar. Dolayısıyla kendileriyle birlikte taşıdıkları amino asitler belirli bir kurala göre taşınmış olacak. Bu dizilişte bilindiği gibi aralarında peptit bağı kurarlar ve bu şekilde protein sentezi yani bir diğer deyimle protein yapımı gerçekleşir.

Protein Sentezi Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Protein Ağırlıklı Beslenme

Protein Ağırlıklı Beslenme

Popüler İçerikler

İlginizi Çekebilir

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Protein Shake Tarifi ve Malzemeleri

Protein Shake Tarifi ve Malzemeleri

Kilo Aldırıcı Protein Tozu Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Kilo Aldırıcı Protein Tozu Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Mercimek Protein Değerleri

Mercimek Protein Değerleri

Protein C Nedir?

Protein C Nedir?

Pirinç Proteini Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Pirinç Proteini Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Güncel

Et Proteini Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Et Proteini Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Güncel

Protein Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Protein Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Güncel

Amino Asit Mi Protein Tozu Mu?

Amino Asit Mi Protein Tozu Mu?

C Reaktif Protein Nedir?

C Reaktif Protein Nedir?

Gebelikte İdrarda Protein Çıkması Belirtileri

Gebelikte İdrarda Protein Çıkması Belirtileri

Soya Proteini Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Soya Proteini Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Protein Anlamı Nedir?

Protein Anlamı Nedir?

Tavuk Protein Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Tavuk Protein Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Protein Kaynakları Nelerdir?

Protein Kaynakları Nelerdir?